Welcome to Seerat.ca
Welcome to Seerat.ca

ਮਹਿਕ ਰੋਟੀਆਂ ਦੀ, ਬੋ ਲਾਸ਼ਾਂ ਸੀ

 

- ਜਗਦੀਸ਼ ਸਿੰਘ ਵਰਿਆਮ

ਟਾਕੀਆਂ ਵਾਲੇ ਚੋਲ਼ੇ ਵਾਲਾ ਡਾ. ਹਰਿਭਜਨ ਸਿੰਘ

 

- ਪਿੰ੍ਰ. ਸਰਵਣ ਸਿੰਘ

ਆਇਲਨ ਅਤੇ ਐਵਨ

 

- ਸੁਰਜੀਤ

ਪੰਜਾਬ ਦੀ ਆਰਥਕ ਮੁੜ-ਬਹਾਲੀ

 

- ਬਲਦੇਵ ਦੂਹੜੇ

ਯਾਦਾਂ ਦੀ ਗੱਠੜੀ ਵਿੱਚੋਂ ਚਾਚਾ ਜਗੀਰਾ

 

- ਰਵੇਲ ਸਿੰਘ

ਇੱਕ ਪ੍ਰਸੰਗ ਦਾ ਪੁਨਰ ਕਥਨ

 

- ਸੁਰਜੀਤ ਪਾਤਰ

ਤੇਰੇ ਹਜ਼ੂਰ ਮੇਰੀ ਹਾਜ਼ਰੀ ਦੀ ਦਾਸਤਾਨ

 

-  ਹਰਿਭਜਨ ਸਿੰਘ

ਸੀਸ ਭੇਟ

 

- ਜਸਵੰਤ ਸਿੰਘ ਵਿਰਦੀ

ਸ਼ਹੀਦ ਪਤੀ ਦੀ ਲਾਸ਼

 

- ਅਰਜਨ ਸਿੰਘ ਗੜਗੱਜ

ਜੱਲ੍ਹਿਆਂ ਵਾਲੇ ਬਾਗ਼ ਦਾ ਅੱਖੀਂ ਡਿੱਠਾ ਸਾਕਾ

 

- ਜੀ ਆਰ ਸੇਠੀ

ਭਗਤ ਸਿੰਘ ਮੇਰੇ ਸਕੇ ਭਰਾ ਵਰਗਾ ਸੀ

 

- ਦੁਰਗਾ ਭਾਬੀ

ਰਿੜਦੇ 2 ਜਦੋਂ ਖੜ੍ਹਨਾ ਸਿੱਖਿਆ

 

- ਡਾ. ਅਮਰਜੀਤ ਟਾਂਡਾ

ਮੱਧਕਾਲ ਵਿੱਚ ਲੇਖਕ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ

 

- ਸੰਦੀਪ ਮਹਿਰਾ

ਗਜ਼ਲ

 

- ਅੰਗਦ ਬਰਨਾਲਵੀ

ਅੱਜ ਤਾਂ ਮੰਗਲਵਾਰ ਹੈ

 

- ਮਨਪ੍ਰੀਤ ਕੌਰ ਮਿਨਹਾਸ

ਚੁਰਸਤੇ ਚ ਫਸੇ ਸ਼ਾਇਰ ਦੇ ਫੇਫੜਿਆਂ ਚ ਪੁੜੀ ਲੀਕ ਨੂੰ ਸਮਝਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਦਿਆਂ

 

- ਗੁਰਦਿਆਲ ਬੱਲ

ਬਹੁਤ ਕੁਝ ਸੀ ਘਰ ਵਿੱਚ

 

-  ਡਾ. ਅਮਰਜੀਤ ਟਾਂਡਾ

ਕਿਰਪਾਲ ਬੈਂਸ ਦਾ ਪੱਤਰ

ਤਿੰਨ ਛੋਟੀਆਂ ਕਹਾਣੀਆਂ

 

- ਸੁਭਾਸ਼ ਰਾਬੜਾ

ਤਲਾਕ

 

- ਹਰਦੀਪ ਬਿਰਦੀ

ਫਿਲਮ ਚੌਥੀ ਕੂਟ ਗੁਰਵਿੰਦਰ, ਵਰਿਆਮ ਸੰਧੂ ਤੇ ਮਣੀ ਕੌਲ

 

- ਗੁਰਦਿਆਲ ਬੱਲ

ਕਾਲੇ ਦੌਰ ਦੀ ਦਰਦ-ਕਥਾ

 

- ਰਣਧੀਰ ਸਿੰਘ

ਡਰ ਦੇ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੇ, ਡਰ ਦਾ ਮਾਹੌਲ ਹੁੰਦਾ ਹੈ: ਰਵੀਸ਼ ਕੁਮਾਰ ਦੀ ਕਲਮ ਤੋਂ ਕੌੜਾ ਸੱਚ!

 

- ਅਨੁਵਾਦ ਹਰਸ਼ਰਨ ਕੌਰ

ਸਾਕਾ ਨੀਲਾ ਤਾਰਾ :ਕੁਝ ਲੋਕ ਵੀ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਜ਼ਾਲਮ ਸੀ, ਕੁਝ ਮੈਨੂੰ ਮਰਨ ਦਾ ਸ਼ੌਕ ਵੀ ਸੀ

 

- ਹਰਜਿੰਦਰ ਦੁਸਾਂਝ

ਦੋ ਕਵਿਤਾਵਾਂ

 

-  ਰੁਪਿੰਦਰ ਸੰਧੂ

ਕੁੱਝ ਕਵਿਤਾਵਾਂ

 

- ਗੁਰਨਾਮ ਢਿੱਲੋਂ

ਜਰਨੈਲ ਸਿੰਘ ਹਲਵਾਰਾ ਦੇ ਨਾਂ ਤੇ ਲੇਖਕ ਨੂੰ ਮਿਲੀ ਬਰੰਗ ਚਿੱਠੀ ਦਾ ਸਿਰਨਾਵਾਂ
ਸੀਖਾਂ ਫਿਰ ਭਾਂਬੜ ਨਾ ਬਣ ਜਾਣ

 

- ਪ੍ਰਿੰ. ਸਰਵਣ ਸਿੰਘ

 

Online Punjabi Magazine Seerat

ਆਇਲਨ ਅਤੇ ਐਵਨ
- ਸੁਰਜੀਤ

 

ਉਸ ਦਿਨ ਬੜੇ ਚਾਅ ਨਾਲ ਕਾਲਾ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਸਟਾਈਲ ਦਾ ਕੁੜਤਾ ਪਾਇਆ। ਕਾਲੀ ਚੂੜੀਦਾਰ ਪਜਾਮੀ ਅਤੇ ਮੋਢੇ ਉੱਤੇ ਗੂੜ੍ਹਾ ਹਰਾ ਦੁਪੱਟਾ ਸੁੱਟ ਕੇ ਮੈ ਕਪਿਲ ਸ਼ਰਮਾ ਦਾ ਕੌਮੇਡੀ ਸ਼ੋਅ ਵੇਖਣ ਲਈ ਟੋਰਾਟੋ ਜਾ ਪਹੁੰਚੀ। ਸਟੇਡੀਅਮ ਦੇ ਬੂਹੇ ਦੇ ਕੋਲ ਹੀ ਪਿੰਕੀ ਮੇਰਾ ਇੰਤਜ਼ਾਰ ਕਰ ਰਹੀ ਸੀ। ਮੈਨੂੰ ਦੇਖਦਿਆ ਹੀ ਖਿੜਖਿੜਾ ਕੇ ਹੱਸ ਪਈ।
"ਦੇਖੀ ਤੈਨੂੰ ਕਿਤੇ ਨਜ਼ਰ ਨਾ ਲੱਗ ਜਾਏ ਅੱਜ!"
"ਕਮ ਔਨ! ਬੱਸ ਉਹੀ ਪੁਰਾਣੀਆ ਗੱਲਾ ਼!"
ਅਸੀ ਦੋਵੇ ਹੱਸਦੀਆ ਹੱਸਦੀਆ ਅਗਾਹ ਤੁਰ ਪਈਆ। ਉੱਚੀ ਅੱਡੀ ਦੇ ਸੈਡਲ ਪਾਈ, ਠੁਮਕ ਠੁਮਕ ਕਰਦੀ, ਸਟੇਡੀਅਮ ਦੀਆ ਪੌੜੀਆ ਉੱਤਰ ਰਹੀ ਸਾ ਕਿ ਧੜਾਮ ਕਰਕੇ ਹੇਠਾ ਡਿੱਗ ਪਈ। ਦੋ ਮਿੰਟ ਤੱਕ ਹੋਸ਼ ਗੁੰਮ ਰਹੇ। ਸੱਜੀ ਬਾਹ ਟੁੱਟ ਕੇ ਲਟਕਦੀ ਵੇਖ ਕੇ ਦਿਲ ਚ ਹੌਲ ਪੈਣ ਲੱਗੇ। ਮੱਥੇ ਤੇ ਐਡਾ ਵੱਡਾ ਰੋੜ। ਲੱਤ ਚੁੱਕਾ ਤਾ ਚੁੱਕੀ ਹੀ ਨਾ ਜਾਵੇ। ਪਿੰਕੀ ਰੁਆਸੀ ਜਿਹੀ ਬੁੜਬੁੜਾ ਰਹੀ ਸੀ, "ਓ ਮਾਈ ਗੌਡ! ਇਹ ਕੀ ਹੋ ਗਿਆ!"
ਆਲੇ ਦੁਆਲੇ ਦੇ ਲੋਕ ਦੌੜੇ ਆਏ, ਮੈਨੂੰ ਚੁੱਕਿਆ ਤੇ ਸਕਿਉਰਿਟੀ ਨੂੰ ਬੁਲਾਇਆ।
ਪਿੰਕੀ ਨੂੰ ਕੁਝ ਸੁੱਝੇ ਹੀ ਨਾ ਮੇਰੇ ਕੋਲ ਖੜੀ ਰੋਈ ਜਾਵੇ।
ਐਮਰਜੈਸੀ ਮੈਡੀਕਲ ਵੈਨ ਵਿਚ ਮੈਨੂੰ ਉੱਥੋ ਹੀ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਹਸਪਤਾਲ ਲੈ ਜਾਇਆ ਗਿਆ। ਟੁੱਟੀ ਬਾਹ ਦੀ ਚੀਸ ਨੂੰ ਦਬਾ ਕੇ ਸਾਰੀ ਰਾਤ ਐਮਰਜੈਸੀ ਰੂਮ ਵਿਚ ਹੀ ਬੈਠੀ ਰਹੀ। ਪਿੰਕੀ ਪੱਥਰ ਬਣੀ ਮੇਰੀ ਕੁਰਸੀ ਦੀ ਬਾਹ ਫੜਕੇ ਖੜੀ ਰਹੀ। ਅਗਲੇ ਦਿਨ ਸਵੇਰੇ ਡਾਕਟਰ ਨੇ ਬਾਹ ਦਾ ਅਪਰੇਸ਼ਨ ਕਰ ਕੇ, ਅੰਦਰ ਪਲੇਟ ਪਾ ਕੇ ਸਕਰਿਊ ਕੱਸ ਦਿਤੇ ਅਤੇ ਪੂਰੀ ਬਾਹ ਉੱਤੇ ਪਲੱਸਤਰ ਲਗਾ ਕੇ ਮੈਨੂੰ ਘਰ ਭੇਜ ਦਿੱਤਾ।
ਘਰ ਪਹੁੰਚੀ ਤਾ ਕਾਰ ਦਾ ਦਰਵਾਜਾ ਵੀ ਪਿੰਕੀ ਨੇ ਹੀ ਖੋਲ੍ਹਿਆ। ਮੇਰਾ ਪਰਸ ਵੀ ਉਸੇ ਨੇ ਫੜਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਮੇਰੀਆ ਅੱਖਾ ਵਿਚ ਇਕ ਬੇਬਸੀ ਵੇਖ ਕੇ ਉਹ ਕਹਿਣ ਲੱਗੀ, "ਉਦਾਸ ਨਾ ਹੋਈ, ਛੇਤੀ ਠੀਕ ਹੋ ਜਾਣੈ ਤੂੰ ਼। ਯਾਦ ਹੈ ਨਾ, ਪਤਝੱੜ ਤੋ ਬਾਅਦ ਬਹਾਰ ਼ਵਾਲੀ ਗੱਲ !" ਉਹ ਮੈਨੂੰ ਦਿਲਾਸੇ ਦਿੰਦੀ ਰਹਿੰਦੀ।
ਬਾਹ ਦਿਖਾਉਣ ਲਈ ਉਸੇ ਹਸਪਤਾਲ ਅਕਸਰ ਜਾਣਾ ਲੱਗਿਆ ਰਹਿੰਦਾ। ਉਸ ਦਿਨ ਵੀ ਅਸੀ ਹਸਪਤਾਲ ਹੀ ਜਾ ਰਹੀਆ ਸਾ। ਸੌ ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੀ ਸਪੀਡ ਤੇ ਹਾਈਵੇਅ ਤੇ ਦੌੜ ਰਹੀ ਕਾਰ ਼ ਖੂਬਸੂਰਤ ਲੌਗ ਡਰਾਈਵ ਦਾ ਆਨੰਦ ਮਾਣਦੀਆ, ਆਪੋ ਆਪਣੀਆ ਸੋਚਾ ਚ ਗੁੰਮ, ਕਾਰ ਵਿਚ ਚੁੱਪ-ਚਾਪ ਬੈਠੀਆ ਸਾ ਅਸੀ ਦੋਵੇ। ਬਾਹਰ ਦੂਰ ਤੱਕ ਫੈਲੇ ਹਰੇ ਰੁੱਖ ਅਤੇ ਪਾਣੀ ਨਾਲ ਭਰੀਆ ਝੀਲਾ। ਸਾਹਮਣੀ ਪਹਾੜੀ ਤੇ ਨਜ਼ਰ ਆਉਦਾ ਹਰੇ ਕਚੂਰ ਰੁੱਖਾ ਦਾ ਸੰਘਣਾ ਝੁੰਡ। ਸਿਰ ਉਪਰ ਖੁੱਲ੍ਹਾ ਅਸਮਾਨ। ਕੁਦਰਤ ਦੀ ਖੂਬਸੂਰਤੀ ਦਾ ਦਿਲਕਸ਼ ਨਜ਼ਾਰਾ!
"ਕਾਸ਼! ਇਹ ਦਰਖਤ ਹਮੇਸ਼ਾ ਇੰਝ ਹੀ ਹਰੇ ਭਰੇ ਚਹਿਕਦੇ ਰਹਿਣ।" ਮੇਰੇ ਮੂੰਹੋ ਸੁਭਾਵਿਕ ਹੀ ਨਿਕਲਿਆ।
"ਪਰ ਬਦਲਾਉ ਤਾ ਕੁਦਰਤ ਦਾ ਸਹਿਜ ਸੁਭਾਉ ਹੈ। ਅਗਸਤ ਤਾ ਲੰਘ ਚੱਲਿਆ। ਮੌਸਮ ਨੇ ਤਾ ਬਦਲਣਾ ਹੀ ਹੈ। ਪੱਤਝੜ ਤਾ ਆਈ ਖੜੀ।" ਪਿੰਕੀ ਨੇ ਸਹਿਜ ਜਵਾਬ ਦਿੱਤਾ।
"ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਵੀ ਤਾ ਬਦਲਦੀ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ। ਕੁਝ ਵੀ ਚਿਰ-ਸਥਾਈ ਨਹੀ, ਨਾ ਖੁਸ਼ੀ ਨਾ ਗ਼ਮੀ ਼। ਵੇਖ ਨਾ ਉਸ ਦਿਨ ਅਚਾਨਕ ਹੀ ਕਿਵੇ ਇਹ ਹਾਦਸਾ ਵਾਪਰ ਗਿਆ! ਼ਮੌਸਮ ਤਾ ਖੈਰ ਬਦਲਣੇ ਈ ਹੋਏ।" ਮੈ ਗੱਲ ਬਦਲ ਦਿੱਤੀ।
"ਆਹ ਨਜ਼ਾਰੇ ਵੀ ਹੁਣ ਬਹੁਤ ਦਿਨ ਨਹੀ ਰਹਿਣੇ ਼।"
"ਤੇ ਹੋਰ ਼ ਬਰਫ਼ਾ ਪੈਣੀਆ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਜਾਣੀਆ ਼ ਪਰ ਫੇਰ ਨਵੰਬਰ ਵਿਚ ਕ੍ਰਿਸਮਸ ਦੀ ਸਜਾਵਟ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਜਾਣੀ ਼ ਦਿਸੰਬਰ ਵਿਚ ਕ੍ਰਿਸਮਸ ਪਾਰਟੀਆ਼! ਉਝ ਵੇਖਿਆ ਜਾਵੇ ਤਾ ਮਨੁੱਖ ਕਿੰਨਾ ਸਿਆਣਾ ਆ਼ ਸਰਦੀਆ ਦੀਆ ਉਦਾਸ ਕਾਲ਼ੀਆ ਰਾਤਾ ਨੂੰ ਖੂਬਸੂਰਤ ਬੱਤੀਆ ਨਾਲ ਸਜਾ ਕੇ ਹਨੇਰੇ ਨੂੰ ਚਾਨਣ ਨਾਲ ਭਰ ਲੈਦੈ।"
"ਕੁਦਰਤ ਦਾ ਕਮਾਲ ਵੇਖੋ, ਪੱਤਝੜ ਤੋ ਬਾਅਦ ਬਹਾਰ ਫੇਰ ਮੁੜ ਆਉਦੀ ਏ!"
ਅਸੀ ਨਿੱਕੀਆ ਨਿੱਕੀਆ ਗੱਲਾ ਕਰਦੀਆ ਹਸਪਤਾਲ ਪਹੁੰਚ ਗਈਆ। ਕਾਰ ਪਾਰਕ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਫਰੈਕਚਰ ਕਲੀਨਿਕ ਦੀ ਲਾਊਜ ਚ ਆ ਬੈਠੀਆ। ਮੇਰੇ ਮੂੰਹ ਤੇ ਛਾਈ ਥਕਾਵਟ ਨੂੰ ਭਾਪਦਿਆ ਪਿੰਕੀ ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ, "ਤਕਲੀਫ਼ ਹੋ ਰਹੀ ਏ?"
"ਨਹੀ, ਕੋਈ ਖਾਸ ਨਹੀ!" ਕਹਿ ਕੇ ਮੈ ਚੁੱਪ ਹੋ ਗਈ।
ਮੈ ਦਿਲ ਹੀ ਦਿਲ ਵਿਚ ਸੋਚ ਰਹੀ ਸਾ ਕਿ ਐਵੇ ਦੁੱਖ ਦਾ ਢਿੰਡੋਰਾ ਪਿੱਟਣ ਦਾ ਕੀ ਫ਼ਾਇਦਾ। ਕਿਵੇ ਦੱਸਾ ਕਿ ਇਕ ਹੱਥ ਨਾਲ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਕਿੰਨੀ ਅਧੂਰੀ ਹੋ ਗਈ ਸੀ਼ ਬਾਹ ਹੰਭ ਗਈ ਸੀ਼ ਪਲੱਸਤਰ ਦੇ ਅੰਦਰ ਖਾਰਸ਼ ਹੋਣੀ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਗਈ ਸੀ। ਪਿੰਕੀ ਕੁਝ ਚਿਰ ਮੇਰੇ ਵੱਲ ਸਵਾਲੀਆ ਨਜ਼ਰਾ ਨਾਲ ਤੱਕਦੀ ਰਹੀ ਫਿਰ ਬੋਲੀ, "ਠੀਕ ਹੋ ਜਾਣੈ ਛੇਤੀ। ਫ਼ਿਕਰ ਨਾ ਕਰ। ਯਾਦ ਹੈ ਨਾ, ਆਪਣਾ ਉਹੀ ਵਿਸ਼ਵਾਸ: ਪੱਤਝੜ ਸਦਾ ਨਹੀ ਰਹਿੰਦੀ, ਬਹਾਰ ਆ ਹੀ ਜਾਦੀ ਹੈ ਼!"
ਉਹ ਆਪਣਾ ਫੋ਼ਨ ਚੈੱਕ ਕਰਨ ਲੱਗ ਪਈ। ਸ਼ਾਇਦ ਫ਼ੇਸਬੁੱਕ ਦੇਖ ਰਹੀ ਸੀ। ਆਸੇ ਪਾਸੇ ਬੈਠੇ ਲੋਕ ਵੀ ਆਪਣੇ ਆਪਣੇ ਫੋਨ ਤੇ ਕੁਝ ਵੇਖਣ ਵਿਚ ਵਿਅਸਤ ਸਨ। ਅਚਾਨਕ ਪਿੰਕੀ ਨੇ ਮੇਰੇ ਮੂਹਰੇ ਫੋਨ ਦੀ ਸਕਰੀਨ ਕਰਦਿਆ ਕਿਹਾ, "ਆਹ ਵੇਖਿਐ ਤੂੰ?"
"ਕੀ?" ਮੈ ਸਕਰੀਨ ਤੇ ਨਜ਼ਰ ਮਾਰੀ। ਪਹਿਲੀ ਨਜ਼ਰੇ ਮੈਨੂੰ ਜਾਪਿਆ ਜਿਵੇ ਕੋਈ ਸਟੱਫ਼ਡ ਟੁਆਏ ਬੀਚ ਤੇ ਪਿਆ ਹੋਵੇ। ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਵੇਖਿਆ ਤਾ ਮੇਰਾ ਦਿਲ ਕੰਬ ਗਿਆ।
"ਆਹ ਕੀ?" ਵੇਖ ਕੇ ਮੈ ਬਿਲਕੁਲ ਸੁੰਨ ਹੋ ਗਈ। ਇਕ ਨਿੱਕਾ ਜਿਹਾ ਬੱਚਾ ਲਾਲ ਸ਼ਰਟ ਅਤੇ ਨੀਲੀ ਨਿੱਕਰ ਪਾਈ ਸਮੁੰਦਰ ਦੇ ਕੰਢੇ ਮੂਧਾ ਪਿਆ ਸੀ। ਮੂੰਹ ਉਸਦਾ ਪਾਣੀ ਚ ਅਤੇ ਧੜ ਰੇਤ ਤੇ। ਮੈ ਜਲਦੀ ਜਲਦੀ ਕੈਪਸ਼ਨ ਪੜ੍ਹੀ। ਲਿਖਿਆ ਸੀ:
ਤਿੰਨ ਸਾਲ ਦਾ ਸੀਰੀਅਨ ਬੱਚਾ, ਆਇਲਨ ਕੁਰਡੀ ਤੁਰਕੀ ਦੇ ਸਮੁੰਦਰੀ ਤਟ ਤੇ।
ਮੇਰਾ ਤ੍ਰਾਹ ਨਿਕਲ ਗਿਆ । ਦਿਲ ਤੇ ਹੱਥ ਧਰ, ਕਾਹਲੀ ਕਾਹਲੀ ਚੀਕਣ ਵਾਗ ਪਿੰਕੀ ਨੂੰ ਕਿਹਾ, "ਗੂਗਲ ਤੇ ਸਰਚ ਕਰਕੇ ਦੇਖ, ਇਹ ਦਿਲ ਕੰਬਾ ਦੇਣ ਵਾਲੀ ਤਸਵੀਰ ਕਿਸ ਬੱਚੇ ਦੀ ਹੈ।"
ਏਨੇ ਨੂੰ ਕੋਲ ਬੈਠਾ ਇਕ ਮਰੀਜ਼ ਸਾਡੀ ਘਬਰਾਹਟ ਵੇਖ ਕੇ ਸਕਰੀਨ ਵੱਲ ਇਸ਼ਾਰਾ ਕਰ ਕੇ ਦੱਸਣ ਲੱਗਾ, "ਇਹ ਤਸਵੀਰ ਅੱਜ ਸਵੇਰੇ ਤੁਰਕੀ ਦੀਆ ਨਿਊਜ਼ ਏਜੰਸੀਆ ਨੇ ਨਸ਼ਰ ਕੀਤੀ ਸੀ ਜੋ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ਤੇ ਵਾਇਰਲ ਹੋ ਗਈ। ਤੁਹਾਨੂੰ ਪਤੈ ਨਾ, ਸੀਰੀਆ ਵਿਚ ਆਏ ਸੰਕਟ ਦਾ ਼"
"ਜੀ!"
"ਵੇਖਿਐ, ਕਿਵੇ ਲੋਕ ਸੀਰੀਆ ਵਿਚ ਹੋ ਰਹੀ ਸਿਵਿਲ ਵਾਰ ਦੇ ਆਤੰਕ ਤੋ ਬੱਚਣ ਲਈ, ਚੰਗੇਰੀ ਜਿੰ਼ਦਗੀ ਦੀ ਭਾਲ ਵਿਚ ਆਪਣੇ ਘਰ-ਬਾਰ ਛੱਡ ਕੇ ਆਲੇ ਦੁਆਲੇ ਦੇ ਦੇਸ਼ਾ ਵਿਚ ਪਨਾਹ ਲੈਣ ਲਈ ਭਟਕਦੇ ਫ਼ਿਰਦੇ ਨੇ਼ ਤੱਟ ਤੇ ਮਰਨ ਵਾਲਾ ਇਹ ਬੱਚਾ ਵੀ ਉਨ੍ਹਾ ਗਿਆਰਾ ਸੀਰੀਅਨ ਰਫ਼ਿਊਜੀਆ ਵਿਚੋ ਹੀ ਇਕ ਸੀ ਜਿਨ੍ਹਾ ਸੀਰੀਆ ਤੋ ਕਿਸ਼ਤੀ ਰਾਹੀ ਯੌਰਪ ਜਾਣਾ ਸੀ। ਇਸ ਦੌਰਾਨ ਇਨ੍ਹਾ ਦੀ ਕਿਸ਼ਤੀ ਸਮੁੰਦਰ ਦੀ ਕਰੋਪੀ ਦੀ ਭੇਟ ਚੜ੍ਹ ਗਈ ਤੇ ਼।" ਉਸ ਨੇ ਬੜੇ ਉਦਾਸ ਲਹਿਜੇ ਵਿਚ ਇਹ ਜਾਣਕਾਰੀ ਦਿੱਤੀ ਤੇ ਚੁੱਪ ਕਰ ਗਿਆ।
ਅਸੀ ਦੋਵੇ ਉਸਨੂੰ ਥੈਕਸ ਕਹਿਣ ਦੀ ਬਜਾਇ ਇਕ ਦੂਜੇ ਦਾ ਰੁਆਸਿਆ ਮੂੰਹ ਵੇਖ ਰਹੀਆ ਸਾ ਤੇ ਪਿੰਕੀ ਫਿਰ ਬੁੜਬੁੜਾ ਰਹੀ ਸੀ, "ਭਲਾ ਇਹ ਬੱਚਾ ਕੌਣ ਹੈ? ਹਿੰਦੂ? ਮੁਸਲਿਮ? ਸਿੱਖ ਕਿ ਈਸਾਈ? ਇਸਨੂੰ ਤਾ ਅਜੇ ਮਜ਼ਹਬ ਦੇ ਅਰਥ ਵੀ ਨਹੀ ਪਤਾ ਹੋਣੇ। ਇਹਦਾ ਵਿਚਾਰੇ ਦਾ ਕੀ ਕਸੂਰ ਸੀ? ਹੋਰ ਕਿੰਨਾ ਕੁ ਘਾਣ ਹੋਏਗਾ ਇਨ੍ਹਾ ਧਰਮਾ ਦੇ ਨਾਵਾ ਤੇ? ਇਹੋ ਜਿਹੀ ਦਹਿਸ਼ਤ! ਕੀ ਮਨੁੱਖਤਾ ਬਿਲਕੁਲ ਮਰ ਚੁੱਕੀ ਹੈ? ਕੀ ਇਸ ਵਰਤਾਰੇ ਨੂੰ ਠੱਲ ਪਾਉਣ ਵਾਲਾ ਕੋਈ ਨਹੀ?"
ਮੈ ਉੱਠ ਕੇ ਖੜੀ ਹੋ ਗਈ। ਅੱਖਾ ਅੱਗੇ ਉਹੀ ਤਸਵੀਰ ਬਾਰ ਬਾਰ ਤੈਰ ਰਹੀ ਸੀ। ਡਾਕਟਰ ਨੂੰ ਮਿਲ ਕੇ ਅਸੀ ਘਰ ਵੱਲ ਨੂੰ ਟੁਰ ਪਈਆ। ਰਾਹ ਵਿਚ ਨਾ ਕਿਸੇ ਕੁਦਰਤੀ ਨਜ਼ਾਰੇ ਨੇ ਆਕਰਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਨਾ ਹੀ ਬਾਹਰ ਵੱਲ ਧਿਆਨ ਗਿਆ। ਕਾਰ ਦਾ ਰੇਡੀਉ ਆਨ ਕਰ ਲਿਆ। ਇਕ ਪੰਜਾਬੀ ਨਿਊਜ਼਼ ਚੈਨਲ ਦੱਸ ਰਿਹਾ ਸੀ;
"ਸਾਡੇ ਸਮਿਆ ਵਿਚ ਮਨੁੱਖਤਾ ਤੇ ਆਇਆ ਇਹ ਸਭ ਤੋ ਵੱਡਾ ਸੰਕਟ ਹੈ। ਲੋਕਾ ਦੀਆ ਮੀਲਾ ਲੰਮੀਆ ਕਤਾਰਾ ਯੌਰਪ ਦਾ ਬਾਰਡਰ ਖੁੱਲ੍ਹਣ ਦਾ ਇੰਤਜ਼ਾਰ ਕਰ ਰਹੀਆ ਹਨ। ਬੁੱਢੇ, ਬੱਚੇ ਅਤੇ ਬਿਮਾਰ ਲੋਕ ਧਾਹੀ ਰੋ ਰਹੇ ਹਨ। ਇਸ ਤ੍ਰਾਸਦੀ ਦਾ ਸ਼ਿਕਾਰ ਗਿਆਰਾ ਮਿਲੀਅਨ ਲੋਕ ਹੋ ਚੁੱਕੇ ਹਨ। ਬਹੁਤੇ ਸ਼ਰਨਾਰਥੀ ਗਵਾਢੀ ਦੇਸ਼ਾ ਵਿਚ ਮੁੜ ਵਸੇਬਾ ਕਰਨ ਲਈ ਤੇ ਯੌਰਪ ਪਹੁੰਚਣ ਲਈ ਜਦੋਜਹਿਦ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ਼।"
ਫੇਸਬੁੱਕ, ਟਵਿਟਰ, ਗੂਗਲ ਅਤੇ ਹੋਰ ਮੀਡੀਆ ਵਿਚ ਹਰ ਪਾਸੇ ਵਾਇਰਲ ਹੋਈ ਹੋਈ ਉਹੀ ਤਸਵੀਰ ਦਿਖਾਈ ਦਿੰਦੀ। ਤੱਟ ਤੇ ਮੂਧੀ ਪਈ ਨਿੱਕੇ ਜਿਹੇ ਬੱਚੇ ਦੀ ਲਾਸ਼ ਮਨੁੱਖਤਾ ਦਾ ਮੂੰਹ ਚਿੜਾਉਦੀ ਰਹੀ। ਕਿਸੇ ਨੇ ਇਸ ਤਸਵੀਰ ਹੇਠਾ ਇਕ ਹੋਰ ਕੈਪਸ਼ਨ ਜੜ ਦਿੱਤੀ, "ਕਹਿੰਦੇ ਨੇ ਇਕ ਤਸਵੀਰ ਮਿਲੀਅਨ ਡਾਲਰਜ਼ ਦੀ ਹੁੰਦੀ ਏ, ਇਹ ਤਸਵੀਰ ਟਰਿਲੀਅਨ ਡਾਲਰਜ਼ ਦੀ ਏ।"
ਇਸ ਤਸਵੀਰ ਨੇ ਦੁਨੀਆ ਹਿਲਾ ਦਿੱਤੀ। ਇਹ ਤਸਵੀਰ ਮੇਰੀ ਰੂਹ ਕੱਢ ਕੇ ਲੈ ਗਈ।
ਇਕ ਦਿਨ ਪਿੰਕੀ ਮੇਰੀ ਖਬਰ ਲੈਣ ਆਈ ਤਾ ਮੈ ਕਿਹਾ, "ਪਿੰਕੀ ਚੱਲ ਸੀਰੀਆ ਦੇ ਲੋਕਾ ਦੀ ਮਦਦ ਕਰਨ ਚੱਲੀਏ।"
"ਕੀ ਕਰਾਗੇ? ਕਿਵੇ ਕਰਾਗੇ?"
"ਟੀਵੀ ਤੇ ਵੇਖਿਆ ਨਹੀ, ਕਈ ਚੈਰਿਟੀ ਸੰਸਥਾਵਾ ਨਾਲ ਜੁੜੇ, ਅਨੇਕ ਵਲੰਟੀਅਰ ਲੋਕਾ ਨੂੰ ਇਨ੍ਹਾ ਰਿਫਿਊਜੀਆ ਦੀ ਮਦਦ ਕਰਦਿਆ਼!"
"ਚਲੋ ਪੁੱਛਦੇ ਹਾ, ਆਪਾ ਕੀ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਾ। ਫੰਡ ਰੇਜ਼ ਕਰਕੇ ਵੀ ਭੇਜ ਸਕਦੇ ਆ ਨਾ ਆਪਾ ?"
"ਹਾ ਇੰਨਾ ਕੰਮ ਤਾ ਆਪਾ ਕਰ ਹੀ ਸਕਦੇ ਹਾ਼ਸ਼ਾਇਦ !"
ਮਨ ਬਹੁਤ ਪਰੇਸ਼ਾਨ ਰਹਿੰਦਾ। ਸੋਚਦੀ ਰਹੀ ਕੀ ਕਰੀਏ ਤੇ ਕਿਵੇ ਕਰੀਏ! ਪਾਣੀ ਪੀਣ ਲਈ ਗਿਲਾਸ ਚੁੱਕਿਆ ਤਾ ਉਹ ਹੱਥ ਵਿਚੋ ਖਿਸਕ ਗਿਆ। ਫਰਸ਼ ਤੇ ਪਾਣੀ ਹੀ ਪਾਣੀ ਹੋ ਗਿਆ। ਪਾਣੀ ਵੇਖ ਕੇ ਉਹੀ ਸੀਨ ਫਿਰ ਯਾਦ ਆ ਗਿਆ। ਚੀਜ਼ਾ ਹੱਥੋ ਛੁੱਟ ਛੁੱਟ ਜਾਦੀਆ ਸਨ। ਮੈ ਆਈ ਪੈਡ' ਖੋਲ੍ਹ ਕੇ ਬੈਠ ਗਈ। ਉਹੀ ਤਸਵੀਰ ਸਾਹਮਣੇ ਆ ਗਈ। ਹੋਰ ਹੇਠਾ ਸਕਰੌਲ ਕੀਤਾ ਤਾ ਕਿੰਨਾ ਚਿਰ ਆਇਲਨ ਦੀਆ ਹਾਦਸੇ ਤੋ ਪਹਿਲਾ ਹੱਸਦੇ ਖੇਡਦੇ ਦੀਆ ਤਸਵੀਰਾ ਵੇਖਦੀ ਰਹੀ। ਕਿਵੇ ਹੱਸਦੇ ਖੇਡਦੇ ਬੱਚੇ ਮਨੁੱਖ ਦੀ ਹੈਵਾਨੀਅਤ ਦੀ ਭੇਟ ਚੜ੍ਹ ਗਏ। ਆਪ -ਮੁਹਾਰੇ ਅੱਖਾ ਵਿਚੋ ਹੰਝੂ ਡਿੱਗਣ ਲੱਗੇ।
ਇੰਟਰਨੈੱਟ ਤੇ ਵਾਇਰਲ ਹੋਈ ਆਇਲਨ ਦੀ ਇਸ ਤਸਵੀਰ ਤੇ ਹਜ਼ਾਰਾ ਲੋਕਾ ਨੇ ਕਈ ਤਰ੍ਹਾ ਦੇ ਕੁਮੈਟਸ ਕੀਤੇ। ਤਸਵੀਰਾ ਵੇਖ ਵੇਖ ਇਕੱਲੀ ਮੈ ਨਹੀ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਹੋਰ ਲੋਕ ਵੀ ਭਾਵੁਕ ਹੋ ਗਏ ਸਨ। ਇਕ ਲੋਕ-ਆਵਾਜ਼ ਬੁਲੰਦ ਹੋ ਗਈ, ਇਮੀਗਰੇਸ਼ਨ ਦੇ ਕਾਨੂੰਨਾ ਕਰਕੇ ਮਨੁੱਖਤਾ ਇੰਝ ਸਫ਼ਰ ਨਹੀ ਕਰ ਸਕਦੀ। ਆਇਲਨ ਦੀ ਤਸਵੀਰ ਨੇ ਜਿੱਥੇ ਇਮੀਗਰੇਸ਼ਨ ਸਿਸਟਮ ਦੇ ਮੂੰਹ ਤੇ ਇਕ ਕਰਾਰੀ ਚਪੇੜ ਮਾਰੀ ਉਥੇ ਲੋਕਾ ਦੀ ਖ਼ੂਬ ਹਮਦਰਦੀ ਵੀ ਜਿੱਤੀ। ਇੱਕੋ ਹਾਦਸੇ ਨੂੰ ਬਾਰ ਬਾਰ ਦੇਖਦਿਆ ਮੇਰਾ ਘਰ ਵਿਚ ਦਮ ਘੁੱਟਣ ਲੱਗਾ ਤੇ ਮੈ ਬਾਹਰ ਨਿਕਲ ਆਈ।
ਸਾਡੀ ਗੁਆਢਣ ਮੈਨੂੰ ਵੇਖ ਮੇਰੇ ਵੱਲ ਆ ਗਈ। ਉਸਨੇ ਵੀ ਉਹੀ ਗੱਲ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤੀ, "ਵੇਖਿਆ, ਸੀਰੀਆ ਚ ਕੀ ਹੋ ਰਿਹੈ? ਤਕਰੀਬਨ, ਛੱਬੀ ਸੌ ਲੋਕ ਮੈਡੀਟਰੇਨੀਅਨ ਸਾਗਰ ਦੀ ਭੇਟ ਚੜ੍ਹ ਚੁੱਕੇ ਆ ਼ ਤੇ ਉਹ ਵਿਚਾਰਾ ਬੱਚਾ ਆਇਲਨ ਼"
"ਹਾ਼ ਸ਼ਰਨਾਰਥੀਆ ਦੀ ਪੀੜ ਦਾ ਚਿਨ੍ਹ ਬਣ ਚੁੱਕਾ ਹੈ ਆਇਲਨ।" ਮੈ ਬੱਸ ਇੰਨਾ ਹੀ ਕਹਿ ਸਕੀ। ਮੈਥੋ ਹੋਰ ਖੜਿਆ ਨਾ ਗਿਆ। ਧਿਆਨ ਹੋਰ ਥਾ ਪਾਉਣ ਲਈ ਅੰਦਰ ਆ ਕੇ ਫੇਰ ਟੀਵੀ ਵੇਖਣ ਲੱਗ ਪਈ। ਇੱਥੇ ਵੀ ਉਹੀ ਕਹਾਣੀ !
ਇਕ ਔਰਤ ਜ਼ਾਰ ਜ਼ਾਰ ਰੋ ਰਹੀ ਸੀ। ਇਹ ਆਇਲਨ ਦੀ ਕੈਨੇਡਾ ਰਹਿੰਦੀ ਭੂਆ ਸੀ ਜੋ ਇਕ ਰਿਪੋਰਟਰ ਨਾਲ ਗੱਲਬਾਤ ਕਰ ਰਹੀ ਸੀ। ਰੋ ਰੋ ਕੇ ਹਾਲੋ-ਬੇਹਾਲ ਹੋਈ ਉਹ ਦੱਸ ਰਹੀ ਸੀ, "ਅਜੇ ਪਰਸੋ ਹੀ ਤਾ ਮੇਰੀ ਉਨ੍ਹਾ ਨਾਲ ਗੱਲ ਹੋਈ ਸੀ। ਆਇਲਨ ਕਹਿ ਰਿਹਾ ਸੀ ਭੂਆ ਜੀ ਮੈ ਸਾਈਕਲ ਲੈਣੇ। ਮੈ ਕਿਹਾ ਮੈ ਜਰੂਰ ਲੈ ਕੇ ਦਿਆਗੀ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤ ਨੂੰ ! ਬਹੁਤ ਪਿਆਰਾ ਸੀ ਮੇਰਾ ਆਇਲਨ। ਮੈਨੂੰ ਕੀ ਪਤਾ ਸੀ ਉਸਨੇ ਼(ਉਹ ਹੋਰ ਰੋਣ ਲੱਗੀ) ਮੈ ਤਾ ਆਪਣੇ ਵੀਰ ਦੇ ਟੱਬਰ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਕੋਲ ਇੱਥੇ ਬੁਲਾਉਣਾ ਚਾਹੁੰਦੀ ਸਾ। ਉੱਥੇ ਉਹ ਬਹੁਤ ਤੰਗ ਸਨ। ਭਟਕਦੇ ਫ਼ਿਰਦੇ ਸੀ ਐਧਰ ਓਧਰ਼ ਪਰ ਕੈਨੇਡਾ ਵਿਚ ਸ਼ਰਣ ਨਾ ਮਿਲਣ ਕਰਕੇ ਉਹ ਇੱਥੇ ਆ ਹੀ ਨਾ ਸਕੇ! ਜੇ ਉਨ੍ਹਾ ਦੀ ਇਮੀਗਰੇਸ਼ਨ ਦੀ ਅਰਜ਼ੀ ਮਨਜੂਰ ਹੋ ਜਾਦੀ ਤਾ ਮੇਰੇ ਭਰਾ ਦਾ ਘਰ ਇੰਝ ਨਾ ਉੱਜੜਦਾ ਼ ਉਹ ਵਿਚਾਰਾ ਆਪਣੀ ਪਤਨੀ ਅਤੇ ਦੋਵੇ ਬੱਚੇ ਇੰਝ ਨਾ ਗੁਆਉਦਾ।"
ਰਿਪੋਰਟਰ ਸਰੋਤਿਆ ਨੂੰ ਮੁਖਾਤਿਬ ਹੋ ਕੇ ਕਹਿ ਰਹੀ ਸੀ, "ਬਹੁਤ ਵੱਡਾ ਸਵਾਲ ਹੈ ਮਨੁੱਖਤਾ ਅੱਗੇ! ਇਹ ਸਰਹੱਦਾ, ਇਹ ਇਮੀਗਰੇਸ਼ਨ ਵਿਭਾਗ, ਸੰਵਿਧਾਨ ਅਤੇ ਕਾਨੂੰਨ ਕਿਸ ਦੇ ਹੱਕ ਵਿਚ ਭੁਗਤ ਰਹੇ ਨੇ? ਕੌਣ ਵੱਡਾ ਹੈ ਇਨ੍ਹਾ ਚੋ ਼ ਮਨੁੱਖਤਾ ਕਿ ਕਾਨੂੰਨ ਼ ਹੈ ਜਵਾਬ ਕਿਸੇ ਕੋਲ?"
ਸਕਰੀਨ ਉਪਰ ਸੁੰਨ ਜਿਹੀ ਪੱਸਰ ਗਈ।
ਮੇਰਾ ਮਨ ਵੀ ਬਹੁਤ ਬੋਝਲ ਹੋ ਗਿਆ। ਆਮ ਬੰਦਾ ਕਿੰਨਾ ਬੇਬਸ ਹੁੰਦੈ, ਮੈ ਸੋਚਦੀ ਰਹੀ। ਕੀ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਾ ਅਸੀ?
ਉਸ ਦਿਨ ਮੈਨੂੰ ਰਾਤ ਨੂੰ ਨੀਦ ਨਾ ਆਈ, ਪਤਾ ਨਹੀ ਕਦੋ ਮਾੜੀ ਜਿਹੀ ਅੱਖ ਲੱਗੀ। ਇਕ ਹਜੂਮ ਨੇ ਮੇਰੇ ਘਰ ਦੀਆ ਸਾਰੀਆ ਕੰਧਾ ਢਾਹ ਦਿੱਤੀਆ ਅਤੇ ਕੋਈ ਮੇਰੇ ਦਿਲ ਵਿਚ ਜ਼ੋਰ ਜ਼ੋਰ ਦੀ ਛੁਰੇ ਮਾਰ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਡਰ ਕੇ ਅੱਭੜਵਾਹੇ ਉੱਠ ਬੈਠੀ। ਪਸੀਨੇ ਨਾਲ ਤਰ। ਜ਼ਰਾ ਕੁ ਹੋਸ਼ ਪਰਤੀ ਤਾ ਸੋਚਣ ਲੱਗੀ, ਇਹੀ ਤਾ ਹੋ ਰਿਹੈ ਸਾਰੀ ਦੁਨੀਆ ਚ। ਕਿਤੇ ਬੰਦਾ ਜਿਊਦੇ ਬੰਦੇ ਜਲਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਕਿਤੇ ਬੰਬਾ ਨਾਲ ਸ਼ਹਿਰਾ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰ ਤਬਾਹ ਕਰ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਹੁਣ ਆਪਣੇ ਦੇਸ਼, ਸ਼ਹਿਰ ਜਾ ਆਪਣੇ ਘਰ ਵੀ ਆਦਮੀ ਕਦੋ ਮਹਿਫੂਜ਼ ਹੈ? ਜੇ ਮਨੁੱਖਤਾ ਜਿਊਦੀ ਹੁੰਦੀ ਤਾ ਸੀਰੀਆ ਦੇ ਲੋਕ ਸਰਹੱਦਾ ਤੇ ਖੜੇ, ਯੂਰਪੀ ਦੇਸ਼ਾ ਵਿਚ ਸ਼ਰਣ ਲੈਣ ਲਈ ਇੰਝ ਇੰਤਜਾਰ ਨਾ ਕਰ ਰਹੇ ਹੁੰਦੇ! ਰੋਦੇ ਕੁਰਲਾਉਦੇ ਲੱਖਾ ਬੇਘਰ ਹੋਏ ਬੱਚੇ, ਬੁੱਢੇ ਅਤੇ ਔਰਤਾ; ਸਰਦੀ ਚ ਠੁਰ ਠੁਰ ਕਰਦੇ, ਬਿਮਾਰੀ ਨਾਲ ਜੂਝਦੇ, ਭੁੱਖ ਨਾਲ ਜਦੋਜਹਿਦ ਨਾ ਕਰ ਰਹੇ ਹੁੰਦੇ। ਸਮੁੰਦਰ ਪਾਰ ਕਰਦੇ ਡੁੱਬ ਡੁੱਬ ਨਾ ਮਰ ਰਹੇ ਹੁੰਦੇ ਼ ਉਫ਼ ਼!
ਮਾਹੌਲ ਬੋਝਲ ਸੀ। ਸਮਾ ਆਪਣੀ ਤੋਰੇ ਤੁਰ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਪੱਤਿਆ ਨੇ ਰੰਗ ਬਦਲਣੇ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤੇ। ਤੇਜ਼ ਹਵਾਵਾ ਚੱਲਣ ਲੱਗੀਆ ਤੇ ਠੰਢ ਵੱਧਣ ਲੱਗੀ। ਕਈ ਰੁੱਖ ਰੁੰਡ-ਮੁੰਡ ਹੋ ਗਏ। ਹੁਣ ਮੈਨੂੰ ਆਪਣੀ ਟੁੱਟੀ ਬਾਹ ਘੱਟ ਹੀ ਯਾਦ ਰਹਿੰਦੀ। ਉਹ ਤਸਵੀਰ ਅੱਖਾ ਅੱਗੇ ਤੈਰਦੀ ਰਹਿੰਦੀ। ਮੈ ਸੋਚਦੀ ਲਉ ਮੈ ਆਪਣੇ ਦੁੱਖ ਦਾ ਅਫ਼ਸੋਸ ਕਰ ਰਹੀ ਸਾ ਪਰ ਦੁਨੀਆ ਵਿਚ ਤਾ ਬਹੁਤੇਰੇ ਲੋਕ ਬਹੁਤ ਵੱਡੇ ਵੱਡੇ ਦੁੱਖ ਸਹਿ ਰਹੇ ਹਨ, ਜਿਸ ਦਾ ਸਾਨੂੰ ਘਰ ਬੈਠਿਆ ਨੂੰ ਅੰਦਾਜ਼ਾ ਵੀ ਨਹੀ ਹੁੰਦਾ। ਉਸ ਸੰਕਟ ਸਾਹਮਣੇ ਮੇਰਾ ਆਹ ਨਿੱਕਾ ਜਿਹਾ ਹਾਦਸਾ ਕੀ ਹੈ! ਮੈਨੂੰ ਸਮੁੰਦਰ ਚ ਰੁੜ੍ਹ ਗਏ ਉਨ੍ਹਾ ਲੋਕਾ ਦਾ ਦੁੱਖ ਆਪਣੇ ਦੁੱਖ ਤੋ ਕਿਤੇ ਵੱਡਾ ਜਾਪਣ ਲੱਗਾ। ਼ ਆਪਣੇ ਇਨਸਾਨ ਹੋਣ ਤੇ ਸ਼ਰਮਿੰਦਾ ਵੀ ਹੋਈ ਼ ਜੀਅ ਕਰਦਾ ਹੁਣੇ ਭੱਜ ਕੇ ਉਸ ਬੱਚੇ ਨੂੰ ਉੱਥੋ ਚੁੱਕ ਲਿਆਵਾ।
ਦਿਨ ਲੰਘਦੇ ਗਏ। ਟੁੱਟੀ ਬਾਹ ਜੁੜ ਗਈ। ਬਾਹ ਤੇ ਲੱਗਿਆ ਪਲਸਤਰ ਕਟਾਉਣ ਦੀ ਵਾਰੀ ਆ ਗਈ। ਅਸੀ ਫਿਰ ਉਸੇ ਰਾਹ ਤੇ ਨਿੱਕੀਆ ਨਿੱਕੀਆ ਗੱਲਾ ਕਰਦੀਆ ਹਸਪਤਾਲ ਵੱਲ ਨੂੰ ਜਾ ਰਹੀਆ ਸਾ। ਪਿੰਕੀ ਥੋੜਾ ਗੰਭੀਰ ਹੋ ਕੇ ਕਹਿਣ ਲੱਗੀ:
"ਤੇਰੀ ਬਾਹ ਤਾ ਡਾਕਟਰਾ ਨੇ ਜੋੜ ਦਿੱਤੀ, ਕਾਸ਼ ! ਕੋਈ ਅਜਿਹਾ ਡਾਕਟਰ ਵੀ ਹੋਵੇ ਜਿਹੜਾ ਇਸ ਟੁੱਟੀ ਹੋਈ ਮਨੁੱਖਤਾ ਨੂੰ ਵੀ ਜੋੜ ਦੇਵੇ।"
"ਤੇਰੀ ਇਸ ਗੱਲ ਤੋ ਯਾਦ ਆਇਆ ਕਿ ਅਮਰੀਕਾ ਵਿਚ ਇਕ ਵਾਰੀ ਬੱਚਿਆ ਦਾ ਆਰਟ-ਕੰਪੀਟੀਸ਼ਨ ਹੋਇਆ। ਇਕ ਬੱਚੇ ਨੇ ਗਲੋਬ ਦੀ ਤਸਵੀਰ ਬਣਾ ਕੇ ਉੱਤੇ ਬੈਡੇਜ਼ ਲਗਾ ਦਿੱਤੀ। ਮੁਕਾਬਲੇ ਵਿਚ ਇਹ ਤਸਵੀਰ ਅੱਵਲ ਰਹੀ ਸੀ।"
"ਵਾਓ! ਕਿੰਨਾ ਵਧੀਆ ਵਿਚਾਰ ਹੈ, ਗਲੋਬ ਦੇ ਜ਼ਖਮਾ ਤੇ ਮਰ੍ਹਮ-ਪੱਟੀ! ਸੱਚ, ਬੱਚਿਆ ਦੀ ਸੋਚ ਬਹੁਤ ਮਾਸੂਮ ਤੇ ਸੱਚੀ ਹੁੰਦੀ ਏੇ। ਕਈ ਵਾਰ ਤਾ ਉਹ ਦੁਨੀਆ ਨੂੰ ਹੈਰਾਨ ਈ ਕਰ ਦਿੰਦੇ ਨੇ। ਆਦਮੀ ਸਾਰੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਬੱਚਾ ਹੀ ਕਿਉ ਨਹੀ ਬਣਿਆ ਰਹਿੰਦਾ ਭਲਾ !" ਪਿੰਕੀ ਅਜੇ ਵੀ ਖਲਾਅ ਵਿਚੋ ਕੁਝ ਲੱਭ ਰਹੀ ਸੀ।
"ਤੂੰ ਵੇਖੀ ਆਇਲਨ ਦੀ ਉਹ ਤਸਵੀਰ ਵੀ ਜਰੂਰ ਇਕ ਦਿਨ ਕੋਈ ਨਾ ਕੋਈ ਬਦਲਾਉ ਲਿਆਏਗੀ।"
ਰਾਹ ਲੰਮਾ ਹੋਣ ਕਰਕੇ ਕਾਫ਼ੀ ਪੀਣ ਦੇ ਇਰਾਦੇ ਨਾਲ ਅਸੀ ਕਾਰ ਸੇਟ ਜੌਰਜ ਟਾਊਨ ਵੱਲ ਮੋੜ ਲਈ। ਇਕ ਹਜ਼ਾਰ ਬੰਦੇ ਦੀ ਅਬਾਦੀ ਵਾਲਾ ਇਹ ਛੋਟਾ ਜਿਹਾ ਟਾਊਨ ਕ੍ਰਿਸਮਸ ਦੀ ਸਜਾਵਟ ਨਾਲ ਲਿਸ਼ਕਾ ਮਾਰ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਸਾਡਾ ਮਨ ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਝੂਮ ਉੱਠਿਆ।
ਦਰੱਖਤਾ ਤੇ ਲੱਗੀਆ ਰੰਗ-ਬਿਰੰਗੀਆ ਬੱਤੀਆ, ਬੂਹਿਆ ਅੱਗੇ ਲੱਗੇ ਰਬੜ ਦੇ ਵੱਡੇ ਵੱਡੇ ਸਾਟਾ ਕਲਾਜ਼, ਸੈਟਾ ਦੇ ਰੱਥ ਅੱਗੇ ਲੱਗੇ ਵੱਡੇ ਵੱਡੇ ਸਿੰਗਾ ਵਾਲੇ ਐਲਵਜ਼, ਦਰਵਾਜਿਆ ਤੇ ਟੰਗੇ ਲਾਲ ਹਰੇ ਫੁੱਲਾ ਦੇ ਰੀਥ ਼ ਦਰਖ਼ਤਾ ਤੇ ਟੰਗੀ ਹੋਈ ਮਸਨੂਈ ਬਰਫ਼ ਦੇ ਤੋਦੇ, ਕ੍ਰਿਸਮਸ ਦੀ ਸਜਾਵਟ ਵਾਲੀਆ ਵਸਤੂਆ ਨਾਲ ਭਰੀਆ ਹੋਈਆ ਦੁਕਾਨਾ ਼ ਅਤੇ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਅੰਦਰ ਇਕ ਬੋਰਡ ਉੱਤੇ ਲਿਖਿਆ ਹੋਇਆ, "ਹੈਪੀ ਕ੍ਰਿਸਮਸ ਐਵਨ।"
ਇਹ ਨਜ਼ਾਰੇ ਸਾਨੂੰ ਅਚੰਭਿਤ ਕਰ ਗਏ ਤੇ ਪਿੰਕੀ ਨੇ ਚਾਣਚੱਕ ਪੁੱਛਿਆ, "ਇਹ ਭਲਾ ਅਕਤੂਬਰ ਨਹੀ ਜਾ ਰਿਹਾ ਅਜੇ?"
"ਹਾ ਪਿੰਕੀ! ਹੈਰਾਨ ਤਾ ਮੈ ਵੀ ਹਾ, ਕ੍ਰਿਸਮਸ ਦੀ ਤਿਆਰੀ ਇੰਨੀ ਛੇਤੀ ਼?"
ਜ਼ਰਾ ਅੱਗੇ ਜਾ ਕੇ ਵੇਖਿਆ ਤਾ ਸਾਰੀਆ ਗਲ਼ੀਆ ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾ ਸਜੀਆ ਹੋਈਆ ਸਨ। ਅਸੀ ਕਾਰ ਰੋਕ ਲਈ। ਕੁਝ ਸੀਨੀਅਰਜ਼ ਆਪਣੇ ਘਰਾ ਦੇ ਮੂਹਰੇ ਸਜਾਵਟ ਕਰਦੇ ਦਿਖਾਈ ਦਿੱਤੇ। ਇਹ ਸੋਚ ਕੇ ਕਿ ਵੱਡੇ ਸ਼ਹਿਰਾ ਨਾਲੋ ਛੋਟੇ ਸ਼ਹਿਰਾ ਦੇ ਲੋਕ ਵਧੇਰੇ ਮਿਲਾਪੜੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਜੀਅ ਕੀਤਾ ਕਿ ਇਨ੍ਹਾ ਤੋ ਪੁੱਛ ਲਿਆ ਜਾਵੇ ਕਿ ਇਹ ਮਾਜਰਾ ਕੀ ਹੈ।
ਇਕ ਬਜ਼ੁਰਗ ਔਰਤ ਤੋ ਪੁੱਛਿਆ, "ਹਾਇ ਮੈਮ! ਐਵਰੀਥਿੰਗ ਲ਼ੁੱਕਸ ਸੋ ਨਾਈਸ!! ਪਰ ਅਕਤੂਬਰ ਵਿਚ ਹੀ ਕ੍ਰਿਸਮਸ ਦੀ ਡੈਕੋਰੇਸ਼ਨ ਕਰਨ ਲੱਗ ਗਏ?"
ਉਹ ਔਰਤ ਸਿਰ ਉੱਤੇ ਸਾਟਾ ਕਲਾਜ਼ ਵਾਲੀ ਲਾਲ ਚਿੱਟੀ ਟੋਪੀ ਲਈ ਅਤੇ ਹਰੀ ਲਾਲ ਡਰੈੱਸ ਪਾਈ ਸਾਡੇ ਵੱਲ ਵਧੀ ਤੇ ਬੋਲੀ, "ਦਿਸ ਇਜ਼ ਫੌਰ ਅਵਰ ਡੀਅਰ ਐਵਨ!"
"ਐਵਨ! ਕੌਣ ਐਵਨ?"
"ਓ ਡੌਟ ਯੂ ਵਾਚ ਟੀ਼ ਵੀ਼ ਯੰਗ ਲੇਡੀਜ਼?"
ਅਸੀ ਉਸ ਵੱਲ ਵੇਖਿਆ। ਟੀ਼ ਵੀ਼ ਦਾ ਨਾ ਸੁਣਦੇ ਹੀ ਆਇਲਨ ਯਾਦ ਆਇਆ।
"ਉਹ ਯੂ ਮੀਨ ਦੈਟ ਸੀਰੀਅਨ ਬੁਆਇ ਼?"
"ਓ ਨੋ!" ਉਹ ਔਰਤ ਅੰਗ੍ਰੇਜੀ ਵਿਚ ਦੱਸਣ ਲੱਗ ਪਈ, "ਉਹ ਪਿਆਰਾ ਬੱਚਾ ਤਾ ਆਇਲਨ ਸੀ। ਰੱਬ ਉਸ ਦੀ ਰੂਹ ਨੂੰ ਸ਼ਾਤੀ ਬਖ਼ਸ਼ੇ! ਇਹ ਐਵਨ ਹੈ!"
"ਸਾਡੇ ਟਾਊਨ ਦਾ ਪੰਜ ਸਾਲਾ ਦਾ ਬੱਚਾ। ਕਿੰਨੇ ਚਿਰਾ ਤੋ ਕੈਸਰ ਨਾਲ ਜੂਝ ਰਿਹਾ ਵਿਚਾਰਾ। ਐਤਕਾ ਡਾਕਟਰਾ ਨੇ ਉਸਦੇ ਮਾਪਿਆ ਨੂੰ ਦੱਸ ਦਿੱਤਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਕ੍ਰਿਸਮਸ ਤੱਕ ਜੀਉਦਾ ਨਹੀ ਰਹੇਗਾ। ਉਸਦੇ ਮੰਮੀ-ਪਾਪਾ ਨੇ ਸਲਾਹ ਕੀਤੀ ਕਿ ਐਵਨ ਨੂੰ ਕ੍ਰਿਸਮਸ ਮਨਾ ਕੇ ਹੀ ਵਿਦਾ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇ। ਸਾਡੇ ਟਾਊਨ ਦੇ ਲੋਕਾ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਇਕੱਲੇ ਐਵਨ ਦੇ ਮੰਮੀ-ਪਾਪਾ ਹੀ ਕਿਉ! ਐਵਨ ਸਾਡਾ ਵੀ ਤਾ ਬੱਚਾ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ ਸਾਰਾ ਟਾਊਨ ਹੀ ਉਸ ਲਈ ਅਕਤੂਬਰ ਵਿਚ ਕ੍ਰਿਸਮਸ ਮਨਾਵੇਗਾ। ਅਜਿਹਾ ਇਸ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸ ਵਿਚ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਹੋਵੇਗਾ। ਸਾਰੇ ਟੀਵੀ ਚੈਨਲਾ ਤੇ ਇਹ ਖ਼ਬਰ ਆਉਦੀ ਰਹੀ ਹੈ। ਇਕੱਤੀ ਅਕਤੂਬਰ ਨੂੰ ਸਾਟਾ ਪਰੇਡ ਵੀ ਨਿੱਕਲ ਰਹੀ ਹੈ, ਤੁਸੀ ਵੀ ਵੇਖਣ ਆਉਣਾ਼।"
ਅਸੀ ਮਾਈ ਦਾ ਧੰਨਵਾਦ ਕੀਤਾ। ਦਿਲ ਫਿਰ ਉਦਾਸ ਹੋ ਗਿਆ।
ਕਾਰ ਵਿਚ ਬੈਠੇ ਤਾ ਪਿੰਕੀ ਬੋਲੀ, "ਇਹ ਰਾਹ ਹੀ ਸਰਾਪਿਆ ਹੋਇਆ। ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਆਏ ਤਾ ਤੂੰ ਜ਼ਖਮੀ ਹੋ ਗਈ ਼ ਦੂਜੀ ਵਾਰੀ ਆਇਲਨ ਵਾਲਾ ਦੁਖਾਤ ਵਾਪਰ ਗਿਆ ਼ ਤੇ ਅੱਜ ਐਵਨ ਦੇ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਦਿਖਦੀ ਮੌਤ ਨਾਲ ਜੂਝਣ ਦੀ ਖ਼ਬਰ ਮਿਲ ਗਈ।"
"ਰਾਹਾ ਦਾ ਕੀ ਕਸੂਰ ਐ? ਇਨ੍ਹਾ ਤਾ ਤੁਰਦੇ ਜਾਣਾ ਹੈ। ਇਨ੍ਹਾ ਨੂੰ ਚੁਨਣਾ ਵੀ ਅਸੀ ਹੀ ਹੈ। ਇਨ੍ਹਾ ਤੇ ਤੁਰਨਾ ਵੀ ਅਸੀ ਹੈ। ਨਾਕੇ ਵੀ ਅਸੀ ਹੀ ਲਾਉਦੇ ਹਾ। ਸਰਹੱਦਾ ਵੀ ਅਸੀ ਬਣਾਉਦੇ ਹਾ। ਅਸੀ ਆਪਣੇ ਸਵਾਰਥ ਲਈ ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਕੇਵਲ ਬਾਹਰੋ ਹੀ ਨਹੀ ਕੁਰੇਦਿਆ, ਸਾੜਿਆ ਸਗੋ ਅੰਦਰੋ ਵੀ ਜ਼ਹਿਰੀਲੀ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ ਼ ਤਾ ਹੀ ਤਾ ਕੈਸਰ ਵਰਗੇ ਰੋਗਾ ਨਾਲ ਗ੍ਰਸਤ ਹੋ ਰਹੇ ਨੇ ਇੰਨੇ ਛੋਟੇ ਛੋਟੇ ਬੱਚੇ।" ਮੈ ਵੀ ਆਪਣੀ ਫ਼ਿਲਾਸਫੀ ਝਾੜ ਹੀ ਦਿੱਤੀ।
"ਅੱਗ ਅੱਗ ਦੀ ਖੇਡ ਚ ਲੋਕਾਈ ਝੁਲਸ ਰਹੀ ਹੈ ਼ ਇਨਸਾਫ਼ ਕਿੱਥੇ ਹੈ?"
ਪਿੰਕੀ ਬਹੁਤ ਉਦਾਸ ਹੋ ਗਈ ਸੀ।
"ਓ ਡੀਅਰ! ਵਾਪਿਸ ਆ ਜਾ। ਹੁਣ ਹੋਰ ਨਹੀ ਅਸੀ ਮਾਯੂਸ ਹੋਣਾ ਼ਪਿਛਲੀ ਵਾਰੀ ਵਾਗ। ਆਹ ਵੇਖ ਤਾ ਲੋਕ ਕਿੰਨੇ ਚੰਗੇ ਨੇ ਼ ਇਕ ਬੱਚੇ ਦੀ ਖਾਤਿਰ ਸਦੀਆ ਦੀਆ ਚੱਲੀਆ ਰਿਵਾਇਤਾ ਨੂੰ ਕੇਵਲ ਇਸ ਲਈ ਤੋੜ ਰਹੇ ਨੇ ਕਿ ਉਸ ਨੂੰ ਜਾਦੀ ਵਾਰ ਦੀਆ ਖੁਸ਼ੀਆ ਵੰਡ ਸਕਣ। ਫ਼ਿਕਰ ਨਾ ਕਰ ਅਜੇ ਦੁਨੀਆ ਚ ਮੁਹੱਬਤ ਬਾਕੀ ਹੈਗੀ।" ਮੈ ਉਹਨੂੰ ਤੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਢਾਰਸ ਦੇਣ ਲਈ ਕਿਹਾ ਤਾ ਪਿੰਕੀ ਫਿਰ ਝੱਟ ਬੋਲ ਪਈ, "ਹਾ ਸੱਚ, ਗੱਲ ਤਾ ਤੇਰੀ ਸਹੀ ਹੈ। ਆਪਣੀ ਸੋਚ ਹੀ ਨੈਗੇਟਿਵ ਹੋ ਗਈ ਹੈ। ਪੌਜ਼ੇਟਿਵ ਤਾ ਸਾਨੂੰ ਦਿਸਦਾ ਹੀ ਨਹੀ।"
"ਪਿੰਕੀ ਆਈਏ ਇਸ ਪਰੇਡ ਨੂੰ ਦੇਖਣ ਉਸ ਦਿਨ?"
ਇਕੱਤੀ ਅਕਤੂਬਰ ਦਾ ਦਿਨ। ਅਸੀ ਪਰੇਡ ਵਿਚ ਸ਼ਾਮਿਲ ਸਾ। ਇਕ ਹਜ਼ਾਰ ਲੋਕਾ ਦੀ ਆਬਾਦੀ ਵਾਲੇ ਛੋਟੇ ਜਿਹੇ ਸ਼ਹਿਰ ਦੀ ਸਾਟਾ-ਪਰੇਡ ਵਿਚ ਤਿੰਨ ਹਜ਼ਾਰ ਤੋ ਵੱਧ ਲੋਕ-ਇਕੱਠ! ਸਾਟਾ ਦੇ ਫਲੋਟ ਤੇ ਉਸਦੇ ਨਾਲ ਵਾਲੀ ਸੀਟ ਤੇ ਬੈਠਾ ਬੇਹੱਦ ਖੁਸ਼ ਦਿਸਦਾ ਐਵਨ। ਉਸਨੂੰ ਚੌਕਲੇਟਾ ਅਤੇ ਹੋਰ ਗਿਫ਼ਟਾ ਦੇ ਰਹੇ ਲੋਕ। ਸਾਰੇ ਪਾਸਿਉ ਮੈਰੀ ਕ੍ਰਿਸਮਸ ਐਵਨ, ਮੈਰੀ ਕ੍ਰਿਸਮਸ ਐਵਨ ਦੀਆ ਆਵਾਜ਼ਾ! ਕ੍ਰਿਸਮਸ ਦੇ ਗੀਤ ਗਾਉਦੇ ਹੋਏ ਲੋਕ। ਸਾਰਾ ਆਲਮ ਇਕ ਅਜੀਬ ਊਰਜਾ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ! ਅਜੀਬ ਨਜ਼ਾਰਾ ਸੀ ਇਹ। ਮੁਹੱਬਤ ਦਾ ਅਦਭੁੱਤ ਇਜ਼ਹਾਰ ਸੀ ਇਹ! ਐਵਨ ਬਹੁਤ ਖੁਸ਼ ਨਜ਼ਰ ਆ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਅਸੀ ਭੀੜ ਦੇ ਨਾਲ ਨਾਲ ਤੁਰ ਰਹੀਆ ਸਾ।
"ਹਾ ਸਖੀ ! ਮਨੁੱਖਤਾ ਅਜੇ ਜਿਊਦੀ ਹੈ।" ਪਿੰਕੀ ਇਕ ਹੁਲਾਸ ਜਿਹੇ ਵਿਚ ਬੋਲੀ।
"ਹਾ! ਤੇ ਇਹ ਵੀ ਵੇਖ ਲੈ ਕਿ ਕੋਈ ਵੀ ਰਾਹ ਸਰਾਪਿਆ ਨਹੀ ਹੁੰਦਾ ਼ ਜੇ ਆਇਲਨ ਦੇ ਟੱਬਰ ਨੂੰ ਇਮੀਗਰੇਸ਼ਨ ਮਿਲ ਜਾਦੀ ਤਾ ਸ਼ਾਇਦ ਉਹ ਵੀ ਅੱਜ ਼!" ਮੈਨੂੰ ਫ਼ਿਰ ਆਇਲਨ ਯਾਦ ਆ ਗਿਆ।
"਼ਪਰ ਵੇਖ, ਆਇਲਨ ਅਤੇ ਐਵਨ ਦੋਵਾ ਨੇ ਕਿਵੇ ਦੁਨੀਆ ਹਿਲਾ ਦਿੱਤੀ!"
ਵਕਤ ਤੁਰਿਆ, ਨਵੰਬਰ ਚੜ੍ਹ ਗਿਆ। ਲੋਕ ਬਾਕੀ ਸਭ ਕੁਝ ਭੁੱਲ ਕੇ ਵੋਟਾ ਚ ਰੁੱਝ ਗਏ। ਸਾਰੇ ਮੀਡੀਏ ਵਿਚ ਬੱਸ ਹੁਣ ਵੋਟਾ ਦਾ ਹੀ ਰੌਲ਼ਾ ਸੁਣਦਾ। ਲਿਬਰਲ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਉਮੀਦਵਾਰ ਜਿੱਤ ਗਏ। ਜਸਟਿਨ ਟਰੂਡੋ ਨੇ ਵੋਟਾ ਤੋ ਪਹਿਲਾ ਵਾਇਦਾ ਕੀਤਾ ਸੀ, ਜੇ ਉਸਦੀ ਪਾਰਟੀ ਜਿੱਤੀ ਤਾ ਪੱਚੀ ਹਜ਼ਾਰ ਸੀਰੀਅਨ ਸ਼ਰਨਾਰਥੀਆ ਨੂੰ ਕੈਨੇਡਾ ਵਿਚ ਪਨਾਹ ਦਿਤੀ ਜਾਏਗੀ ਼ ਤੇ ਟਰੂਡੋ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਬਣਦਿਆ ਹੀ ਸੀਰੀਆ ਤੋ ਸ਼ਰਨਾਰਥੀ ਆਉਣੇ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਗਏ।
ਹੁਣ ਮੀਡੀਆ ਦੁਆਰਾ ਨਸ਼ਰ ਹੁੰਦੀਆ ਤਸਵੀਰਾ ਵਿਚ ਅਨੇਕ ਕੈਨੇਡੀਅਨ ਲੋਕ ਏਅਰਪੋਰਟਾ ਤੇ ਆਏ ਸ਼ਰਨਾਰਥੀਆ ਦਾ ਸਵਾਗਤ ਕਰ ਰਹੇ ਦਿਖਾਈ ਦਿੰਦੇ ਼ਮੈਨੂੰ ਮਾਵਾ ਦੀਆ ਗੋਦੀਆ ਵਿਚ ਬੈਠੇ ਬੱਚਿਆ ਦੇ ਚਿਹਰਿਆ ਤੇ ਮੁਸਕਾਨਾ ਵੇਖ ਕੇ ਉਨ੍ਹਾ ਦੇ ਮਾਸੂਮ ਚਿਹਰਿਆ ਵਿਚੋ ਆਇਲਨ ਕੁਲਡੀ ਦਾ ਹੀ ਚਿਹਰਾ ਨਜ਼ਰ ਆਉਦਾ।
ਉਸਦੀ ਫੋਟੋ ਹੇਠਾ ਲਿਖੀ ਉਹੀ ਕੈਪਸ਼ਨ ਫਿਰ ਯਾਦ ਆਉਦੀ, "ਕਹਿੰਦੇ ਨੇ ਇਕ ਤਸਵੀਰ ਮਿਲੀਅਨ ਡਾਲਰਜ਼ ਦੀ ਹੁੰਦੀ ਏ, ਇਹ ਤਸਵੀਰ ਟਰਿਲੀਅਨ ਡਾਲਰਜ਼ ਦੀ ਏ।"
ਇਸ ਤਸਵੀਰ ਨੇ ਕਿੰਨੇ ਉਜੜੇ ਪੁੱਜੜੇ ਬੇਬਸ ਲੋਕਾ ਦੀ ਤਕਦੀਰ ਬਦਲ ਦਿੱਤੀ। ਕਈ ਹੋਰ ਦੇਸ਼ਾ ਵਿਚ ਵੀ ਸੀਰੀਅਨ ਸ਼ਰਨਾਰਥੀਆ ਨੂੰ ਇਮੀਗਰੇਸ਼ਨ ਦੇਣ ਦੀ ਗੱਲ ਚੱਲਣ ਲੱਗੀ। ਮਨੁੱਖਤਾ ਇਕ ਵਾਰ ਫੇਰ ਸਾਹ ਲੈਣ ਲੱਗ ਪਈ ਸੀ। ਮੁਹੱਬਤ ਮੁੜ ਜਾਗ ਪਈ ਸੀ। ਇਹ ਸਭ ਕੁਝ ਵੇਖ ਮੈਨੂੰ ਚੰਗਾ ਚੰਗਾ ਲਗ ਰਿਹਾ ਸੀ।
ਖ਼ਬਰਾ ਵੇਖ ਰਹੀ ਸਾ ਕਿ ਇਕ ਖ਼ਬਰ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਚੌਕਾ ਦਿੱਤਾ। ਡਾਕਟਰਾ ਦੀ ਭਵਿੱਖਬਾਣੀ ਸੱਚ ਹੋ ਗਈ ਸੀ। ਐਵਨ ਚੱਲ ਵਸਿਆ ਸੀ। ਇਕ ਠੰਡਾ ਹੌਕਾ ਭਰਿਆ, ਤੁਰ ਗਿਆ ਵਿਚਾਰਾ ਐਵਨ ਵੀ। ਉਸਦੇ ਮ੍ਰਿਤ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਫੁੱਲਾ ਨਾਲ ਸਜੇ ਡੱਬੇ ਵਿਚ ਲਿਜਾਇਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਹਜ਼ਾਰਾ ਲੋਕ ਉਸਨੂੰ ਵਿਦਾਈ ਦੇਣ ਲਈ ਸੈਮੇਟਰੀ ਵਿਚ ਇਕੱਤਰ ਹੋਏ ਹੋਏ ਸਨ। ਟੀਵੀ ਰਿਪੋਰਟਰ ਉਸਦੀ ਮਾ ਤੋ ਪੁੱਛ ਰਹੀ ਸੀ ਕਿ ਉਹ ਕਿਵੇ ਮਹਿਸੂਸ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ।
ਮਾ ਨੇ ਭਰੀਆ ਅੱਖਾ ਅਤੇ ਰੋਦੀ ਆਵਾਜ਼ ਵਿਚ ਦੱਸਿਆ, "ਐਵਨ ਦਾ ਜਾਣਾ ਤਾ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਹੀ ਸੀ। ਸੋ ਉਹ ਚਲਾ ਗਿਆ। ਆਖ਼ਰੀ ਸਾਹ ਉਸਨੇ ਮੇਰੀ ਗੋਦੀ ਵਿਚ ਹੀ ਲਿਆ। ਉਹ ਬਿਲਕੁਲ ਆਰਾਮ ਨਾਲ ਗਿਆ। ਜੋ ਪਿਆਰ ਅਤੇ ਆਪਸੀ ਸਾਝ ਸਾਡੇ ਸਾਰੇ ਸ਼ਹਿਰ ਨੇ ਵਿਖਾਈ ਹੈ, ਉਹ ਬੇਮਿਸਾਲ ਹੈ। ਸਾਡੇ ਸਾਰੇ ਪਰਿਵਾਰ ਨੂੰ ਲੱਗਦਾ ਹੈ ਕਿ ਐਵਨ ਮੁਹੱਬਤ ਅਤੇ ਭਾਈਚਾਰਕ ਸਾਝ ਦਾ ਸੰਦੇਸ਼ ਬਣ ਕੇ ਸਾਰੀ ਫਿਜ਼ਾ ਵਿਚ ਫੈਲ ਗਿਆ ਹੈ। ਉਹ ਕਿਧਰੇ ਨਹੀ ਗਿਆ, ਉਹ ਸਾਡੇ ਅੰਗ ਸੰਗ ਹੈ।"
ਮੈ ਆਪਣੇ ਦਿਲ ਹੀ ਦਿਲ ਵਿਚ ਉਸ ਦੇ ਆਖਰੀ ਵਾਕ ਨਾਲ ਇਕ ਵਾਕ ਹੋਰ ਜੋੜ ਦਿੱਤਾ,ਤੇ ਆਇਲਨ ਵੀ।

-0-

Home  |  About us  |  Troubleshoot Font  |  Feedback  |  Contact us

2007-11 Seerat.ca, Canada

Website Designed by Gurdeep Singh +91 98157 21346 9815721346